معرفی رشته طب سالمندان
سالمندی دوره ای از زندگی است که فرد در معرض انواع بیماری ها و ناتوانی های جسمی و روحی قرار می گیرد. در این دوران فرد سالمند که وارد چرخه جدیدی از زندگی شده نیاز به مراقبت های بهداشتی و روانی زیادی دارد که بتواند این دوران را به خوبی طی کند. متخصص طب سالمندی به همین منظور پا به عرصه پزشکی نهاده است.
سالمندی از چه سنی شروع می شود؟
مرز سالمندی ۶۵ سالگی است اما در ایران از انجایی که سن بازنشستگی پایین است ، افرادیکه بالای۶۰ سال باشند، سالمند محسوب می شوند.
سه گروه سالمند از نظر سنی داریم :
- سالمندان جوان ( ۶۰ الی ۷۵ سال)
- سالمند میانسال ( ۷۵ الی ۸۵ سال )
- سالمند پیر ( ۸۵ سال به بالا).
طب سالمندی چیست و پزشک سالمندان چه خدماتی انجام می دهد؟
متخصص طب سالمندی (Geriatric medicine specialist) با ارزیابی جامع و همه جانبه یک فرد سالمند، ضمن کاهش مراجعه چندین باره وی به پزشکان مختلف، با در نظر داشتن وضعیت عملکردی، اجتماعی و خانوادگی بیمار، و با انتخاب بهترین برنامه درمانی و مراقبتی متناسب با ویژگیهای هر بیمار خاص، نقش موثری در روند بهبودی و بازتوانی آنان داشته و حفظ حداکثر استقلال و کیفیت زندگی بیماران را در اولویت قرار میدهند، که در نهایت با رضایت بیشتر بیمار و خانواده وی همراه است.
حیطه کار متخصص طب سالمندی
متخصص طب سالمندی در مجموع خدمات خود را در سه شاخه اصلی پیشگیری، درمان و توان بخشی ارائه می دهد.
حیطه کار یک متخصص طب سالمندی را می توان به سه شاخه اصلی تقسیم کرد:
1-پیشگیری (یعنی سلامت فردی و ارتقای سطح سلامت)،
۲- درمان سندرم های شایع سالمندی (مثل آلزایمر، دیابت، فشارخون، پوکی استخوان، افسردگی، اضطراب و…
۳ – توان بخشی (یعنی شناخت ناتوانی های عارض شده در اثر بیماری ها و تلاش برای کاهش آنها).
کلینیک های سالمندی
فواید کلینیک های تخصصی سالمندی در این است که سالمند به جای مراجعه به پزشکان مختلف برای درمان انواع بیماری ها، در بدو ورود به کلینیک سالمندان، توسط پزشک متخصص سالمندان ویزیت می شود و از نظر بیماری ها ی شایع سالمندی غربالگری می شوند و مانع از سردرگمی بیماران و خانواده سالمندان می شود.
یکی دیگر از مهم ترین تفاوت های متخصص طب سالمندی با دیگر متخصصان پزشکی این است که متخصص طب سالمندی به همه جنبه های یک بیمار نگاه می کند و در نتیجه دید جامعی نسبت به وضعیت بیمار دارد. در کلینیک سالمندی، مراجعه کننده را از همه جهت ها بررسی می کنند، حتی از لحاظ اقتصادی (میزان درآمد) اجتماعی (اینکه تنها زندگی می کند یا با خانواده) و همچنین میزان وجود عوامل خطرساز مانند راه پله ها در محل سکونت فرد.
چه خدماتی در کلینیک تخصصی سالمندان انجام می شود؟
- ارزیابی های جامع سالمندان(پایش سلامتی) و تشکیل پرونده سلامت برای افراد بالای 60 سال
- تشخیص و درمان اختلالات شناخت و حافظه و آلزایمر(کلینیک حافظه)
- ارائه برنامه درمانی،توانبخشی،مراقبتی بیماری های شایع دوران سالمندی
- ( آلزایمر-پوکی استخوان-دیابت-فشارخون-اضطراب و افسردگی–پارکینسون -اختلال خواب-سوءتغذیه-یبوست-بی اختیاری ادرار و….)
- مدیریت پلی فارمسی( مصرف همزمان چند دارو) در سالمندان
- ارزیابی تعادل و خطر زمین خوردن در سالمندان و ارائه مداخلات پیشگیری و درمانی
- مدیریت درمان بیماران سالمند با چندین بیماری همزمان
- مشاوره تخصصی به خانواده و مراقبین افراد سالمند در زمینه مراقب از سالمند کم توان
- خدمات توانمندسازی سالمندان
مزایای مراجعه به یک متخصص طب سالمندی چیست؟
بزرگترین مزیت رفتن به مطب یک متخصص طب سالمندان، بهره گیری از آموزش های تخصصی در رابطه با پیشگیری، تشخیص و درمان شرایط خاص پزشکی و بهداشتی است، که ممکن است برای افراد سالمند تاثیر گذار باشد.
والدین زمانی که مشکلی برای کودکانشان پیش میآید فوری آن ها را به یک متخصص اطفال نشان میدهند، تا تحت ارزیابی و مراقبت قرار بگیرند. متخصص اطفال دانش زیادی درباره کودکان دارد و انواع و اقسام مشکلات مربوط به آن ها را شناخته و مداوا میکند.
دقیقا مشابه متخصص اطفال، متخصص سالمندان نیز هر آنچه که باید درباره سالمندان و دوره سالخوردگی بدانند را آموخته اند. تمام شرایط مربوط به سالخوردگان را میدانند. بنابراین با مراجعه به چنین پزشکانی میتواند دوره سالمندی را بهتر مدیریت کنید. متخصصان طب سالمندی تمایل دارند نگرش های آرامش بخش و آرام کننده ای که شانس بهبود سالخوردگان را بالا میبرد ترویج دهند.
کمک به افراد برای ورود به دوره سالمندی و داشتن سلامتی در این دوران
سالمندی دوره ای است که چالش های مخصوص به خود را دارد. چالش های فیزیکی، شناختی، عاطفی و اجتماعی در افراد مسن منحصر به فرد است. پزشکان متخصص سالمندی به افراد مختلف در مورد نحوه کنار آمدن با پیری، داشتن یک زندگی سالم، نحوه مدیریت تغییرات در زندگی خانوادگی، زندگی کاری و محیط زندگی آن ها آموزش های لازم را میدهند.