ارزیابی عدم تعادل و خطر زمین خوردن
زمین خوردن و سقوط در سالمندان
افتادن و عدم تعادل، نشانگری از وضعیت سلامتی نامناسب و کاهش عملکرد فرد می باشند. زمین خوردن و سقوط در سالمندان می توانند تظاهری غیر اختصاصی از بیماری های حاد مانند عفونت ریه، عفونت ادراری یا سکته قلبی بوده و یا علامتی از تشدید بیماری مزمن زمینه ای باشد. بسیاری از آسیب های جدی از جمله ضربه مغزی، آسیب های بافت نرم، شکستگی و دررفتگی های استخوانی در افرادی که دچار سقوط شده اند اتفاق می افتد. شکستگی لگن، یکی از شایعترین علل بستری سالمندان بدنبال زمین خوردن می باشد که باعث افزایش مرگ و میر و کاهش کیفیت زندگی افراد می گردد.
در اغلب موارد، زمین خوردن باعث آسیب های فیزیکی جدی و یا مرگ نمی شود. با این وجود بسیاری از افراد مسن پس از یک نوبت سقوط، دچار ترس از افتادن مکرر و به دنبال آن کاهش فعالیت می گردند که نتیجه آن افزایش بی تحرکی و وابستگی می باشد.
ارزیابی سالمندان با سابقه زمین خوردن
ممکن است یک نوبت افتادن و سقوط بطور تصادفی اتفاق افتاده و به معنای وجود مشکل زمینه ای جدی و یا افزایش خطر سقوط مجدد نباشد. در حالیکه حملات مکرر سقوط در سالمندان که طبق تعریف بیش از دو نوبت افتادن در مدت ۶ ماه می باشد نیاز به ارزیابی علل زمینه ای و قابل درمان دارد. در مواردی که زمین خوردن باعث آسیب بیمار شده و یا همراه با اختلال هوشیاری ، تب و یا اختلال فشار خون باشد، نیازمند ارزیابی و درمان فوری می باشد.
بررسی شرح حال و ارزیابی فاکتورهای خطر
به منظور بررسی علل و یافتن فاکتورهای خطری که منجر به سقوط و زمین خوردن فرد شده اند، نیاز به گرفتن شرح حال کامل و جامع می باشد. میزان آسیب دیدن فرد بدنبال زمین خوردن به فاکتورهای محیطی و هم چنین فاکتورهای مرتبط با بیمار بستگی دارد. فاکتورهای خطر زمین خوردن و سقوط به صورت زیر خلاصه شده اند:
فاکتورهای دموگرافیک: سن بالا ( به خصوص افراد با سن بیشتر از ۷۵ سال) ، نژاد سفید، تنها زندگی کردن
بیماری های زمینه ای: سابقه زمین خوردن قبلی، ابتلا به بیماری های حاد، ابتلا به بیمای های مزمن به خصوص درگیری سیستم عصبی-عضلانی، سابقه دارویی به خصوص مصرف داروهای زیر: داروهای آرامبخش و خواب آور (به ویژه بنزودیازپین های طولانی اثر) ، ضدافسردگی های سه حلقه ای، داروهای کاهنده فشارخون، داروهای قلبی، کورتیکواستروئیدها ، داروهای ضدالتهابی غیراستروییدی، داروهای آنتی کولینرژیک، داروهای کاهنده قند خون و هر داروی دیگری که بر روی سیستم تعادلی تاثیر منفی دارد
.
- مشکلات جسمی: نقایص شناختی، کاهش شنوایی، کاهش بینایی مرتبط با سن ( مانند کاهش حدت بینایی و قدرت تطابق چشم، پیرچشمی، کاهش دید در شب و کاهش دید محیطی)، مشکلات پا، تغییرات سیستم عصبی مرتبط با سن (مانند بی ثباتی وضعیتی، کاهش درک حسی محرک های لمس سطحی و ارتعاش و دما ، کاهش هماهنگی سنترال بین حس عمقی، تعادل و بینایی
- سایر علل: فاکتورهای محیطی مربوط به محل زندگی مانند وجود قالیچه های لیز در منزل، وجود سیم و یا اشیاء ریز بر روی زمین، نور ناکافی محیط، عدم وجود دستگیره در حمام و دستشویی
شایعترین علل سقوط و افتادن در افراد مسن
- تصادف ها، فاکتورهای محیطی مربوط به محل زندگی و افتادن از تخت
- اختلال در راه رفتن و تعادل و یا ضعف و درد بعلت آرتروز و التهاب مفاصل
- سرگیجه
- مصرف داروها یا الکل
- وجود بیماری حاد
- اختلال شناختی و کاهش هوشیاری
- افت فشارخون وضعیتی
- مشکلات بینایی
- اختلالات سیستم عصبی مرکزی (سنکوپ، تشنج و …)
- نکته مهم در گرفتن شرح حال از بیمار با سابقه سقوط، بررسی تاریخچه داروهای مصرفی شامل داروهای تجویز شده توسط پزشک و همچنین مصرف داروهای گیاهی و داروهایی است که بدون نسخه در داروخانه ها به فروش می رسند. علایم خطر شامل مصرف بیش از چهار دارو و یا شروع مصرف یک داروی جدید در دو هفته اخیر می باشند.
· معاینه فیزیکی
- برخی اختلالات شایعی که باعث سقوط و زمین خوردن افراد مسن شده و به درمان پاسخ میدهند شامل موارد زیر می باشند: التهاب یا آرتروز مفاصل، افت فشار خون وضعیتی، اختلالات شنوایی و بینایی، لرزش (بعلت پارکینسون یا سایر بیماری هایی که همراه با لرزش می باشند)، اختلال تعادل، مشکلات پا، مشکلات قلبی (مانند آریتمی ها، بلوک قلبی یا بیماری های دریچه قلب)، اختلاف طول دو اندام تحتانی و مشکلات تغذیه ای.
- دراغلب موارد سقوط، چند علت همزمان وجود دارند و به ندرت تمامی علل زمینه ای پاسخ کامل به درمان می دهند. با این حال، در صورت ایجاد تغییرات مثبت اندک در یک یا چند علت زمینه ای، بهبود زیادی در کیفیت زندگی بیماران ایجاد خواهد شد.
اگر والدین سالمند، سابقه زمین خوردن دارند و یا شکایت از عدم تعادل دارند می توانید به پزشک متخصص طب سالمندان مراجعه کنید تا طی ویزیت،معاینه و ارزیابی های لازم توسط پزشک سالمندان ،برنامه مداخلات پیشگیری،درمانی و توانبخشی را دریافت کنید.
جهت کسب اطلاعات بیشتر با شماره های زیر تماس حاصل بفرمایید.
021-44280429
واتس آپ 09196598445